ماهنامه شستی
شماره خبر : 4204
منتشر شده در: 30 دی 1404
ساعت : 16:59
کتاب مریم  - روایت تصویری شصت سال تاریخ و انسان ایرانی | شستی

کتاب مریم - روایت تصویری شصت سال تاریخ و انسان ایرانی | شستی

کتاب مریم حاصل بیش از شصت سال عکاسی مستمر و نگاه انسانی مریم زندی به جامعه ایران است؛ اثری که فراتر از یک مجموعه عکس، به‌عنوان سندی بصری از تاریخ معاصر، تحولات اجتماعی و چهره‌های ماندگار فرهنگ ایران شناخته می‌شود. این کتاب با تکیه بر عکاسی مستند و پرتره‌نگاری دقیق، روایت تصویری منحصربه‌فردی از ایران ارائه می‌دهد که جایگاهی ویژه در تاریخ عکاسی کشور دارد.

روایت ایران مصوّر به سبک مریم زندی
کتاب «مریم» تازه‌ترین و در عین حال جامع‌ترین اثر مریم زندی، عکاس برجسته و تأثیرگذار عکاسی ایران است؛ کتابی که نه‌ تنها یک مجموعه عکس، بلکه روایتی تصویری از تاریخ معاصر ایران به شمار می‌آید. به گزارش ماهانه شستی، این اثر را می‌توان یکی از مهم‌ترین پروژه‌های تصویری معاصر ایران دانست که مرز میان عکاسی هنری و مستند تاریخی را کمرنگ می‌کند. این اثر حاصل بیش از شش دهه عکاسی مستمر، نگاه انسانی و تعهد حرفه‌ای عکاسی است که همواره دوربین خود را در خدمت ثبت واقعیت‌های اجتماعی، فرهنگی و تاریخی ایران قرار داده است. کتاب مریم زندی را می‌توان سندی بصری دانست که حافظه جمعی چند نسل از ایرانیان را در خود جای داده است.
جایگاه کتاب مریم زندی در تاریخ عکاسی ایران
کتاب مریم زندی از منظر تاریخی، یکی از مهم‌ترین آثار عکاسی مستند ایران محسوب می‌شود. زندی از نخستین زنانی است که به‌صورت حرفه‌ای وارد عرصه عکاسی مستند اجتماعی شد و توانست در دوره‌ای مردانه، نگاهی مستقل و ماندگار ارائه دهد.

اهمیت کتاب مریم زندی در تاریخ عکاسی ایران را می‌توان در موارد زیر خلاصه کرد:
  •    - ثبت مستمر تحولات اجتماعی و فرهنگی ایران در بازه‌ای طولانی
  •   - ارائه روایت تصویری از انقلاب اسلامی و سال‌های پیش و پس از آن
  •   - مستندسازی چهره‌های تأثیرگذار فرهنگی، هنری و سیاسی ایران
  •   - تثبیت جایگاه عکاسی مستند به‌عنوان ابزار پژوهش تاریخی
  •  
این کتاب فراتر از یک آلبوم عکس عمل می‌کند و به‌عنوان منبعی معتبر برای پژوهشگران تاریخ، جامعه‌شناسی و هنر قابل استفاده است.



محتوای کتاب؛ از مردم تا تاریخ
کتاب مریم زندی مجموعه‌ای متنوع از سوژه‌ها را در بر می‌گیرد که هرکدام بخشی از پازل هویت ایرانی را کامل می‌کنند. تمرکز اصلی زندی همواره بر «انسان» بوده است؛ انسانی که در متن جامعه، تاریخ و تحولات سیاسی زندگی می‌کند.

مهم‌ترین محورهای محتوایی کتاب مریم زندی عبارت‌اند از:
 
  •   - عکاسی اجتماعی:  تصاویر زندگی روزمره مردم در شهرها و روستاها
  •  
  •   - عکاسی انقلاب: ثبت لحظات تاریخی و فضای اجتماعی دوران انقلاب
  •  
  •   - پرتره‌ها: چهره‌نگاری دقیق و انسانی از بزرگان فرهنگ و هنر ایران
  •  
  •   - مناظر شهری و انسانی: پیوند فضا و انسان در قاب‌های مستند
  •  
این تنوع موضوعی باعث شده کتاب مریم زندی به اثری چندلایه تبدیل شود که هم برای مخاطب عام و هم برای متخصصان جذابیت دارد.

نگاه و سبک عکاسی مریم زندی
سبک عکاسی مریم زندی را می‌توان ترکیبی از صداقت، سادگی و عمق دانست. او نه به دنبال اغراق بصری است و نه اسیر تکنیک‌گرایی افراطی؛ بلکه روایت واقعیت را در اولویت قرار می‌دهد. در کتاب مریم زندی، عکس‌ها اغلب بدون دخل و تصرف‌های نمایشی ارائه شده‌اند و همین مسئله بر اعتبار مستند آن‌ها می‌افزاید.

ویژگی‌های شاخص سبک عکاسی در کتاب مریم زندی شامل موارد زیر است:
  •    - نگاه انسانی و همدلانه به سوژه‌ها
  •    - پرهیز از صحنه‌سازی و اغراق
  •    - توجه به جزئیات رفتاری و احساسی انسان‌ها
  •    - ترکیب هوشمندانه نور، کادر و زمان ثبت عکس
  •  
این ویژگی‌ها باعث شده آثار زندی حتی پس از گذشت دهه‌ها، همچنان زنده و باورپذیر باشند.



کتاب مریم زندی به‌ مثابه دانشنامه مصوّر
یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های کتاب مریم زندی، حجم بالا و گستردگی محتوای آن است. این کتاب را می‌توان نوعی دانشنامه مصوّر دانست که تاریخ اجتماعی ایران را از دریچه دوربین روایت می‌کند. عکس‌ها در کنار یکدیگر، روند تغییرات جامعه ایرانی را بدون نیاز به متن‌های طولانی به نمایش می‌گذارند.

کارکردهای پژوهشی کتاب مریم زندی عبارت‌اند از:
  •    - منبع تصویری برای مطالعات تاریخی و اجتماعی
  •    - مرجع آموزشی برای دانشجویان عکاسی و هنر
  •   - سند بصری برای تحلیل تحولات فرهنگی ایران
  •  
از این منظر، کتاب نه‌تنها اثری هنری بلکه ابزاری پژوهشی و آموزشی محسوب می‌شود.

اهمیت انتشار کتاب در زمانه معاصر
انتشار کتاب مریم زندی در روزگاری که تصویر بیش از هر زمان دیگری در معرض مصرف سریع و سطحی قرار دارد، اهمیتی دوچندان پیدا می‌کند. این کتاب مخاطب را به مکث، تأمل و بازخوانی تاریخ دعوت می‌کند؛ امری که در فضای رسانه‌ای امروز کمتر دیده می‌شود.

کتاب مریم زندی یادآور این نکته است که عکاسی می‌تواند:
  •   - حافظه تاریخی یک ملت را ثبت کند
  •   - فراتر از خبر و لحظه عمل کند
  •   - به‌عنوان سندی ماندگار باقی بماند
  •  
جمع‌بندی
کتاب مریم زندی اثری است که مرز میان هنر، تاریخ و پژوهش را از میان برمی‌دارد. این کتاب نه‌تنها بازتاب نگاه یک عکاس برجسته، بلکه روایت تصویری یک ملت در گذر زمان است. برای علاقه‌مندان به عکاسی، تاریخ معاصر ایران و هنر مستند، کتاب مریم زندی اثری ضروری و ماندگار به شمار می‌آید؛ کتابی که می‌توان آن را یکی از ارزشمندترین سرمایه‌های تصویری فرهنگ ایران دانست.

برای مطالعه بیشتر به اخبار شستی مراجعه کنید.

 
برچسب ها : کتاب مریم کتاب مریم زندی مریم زندی